Soko J-22 Orao (ćirilica: Orao, doslovno „orao“) je jugoslovenski, a kasnije i srpski dvomotorni, podzvučni avion za napad na zemlju i vazdušno izviđanje. Razvijen je i izgrađen u saradnji SOKO-a u Jugoslaviji i Avioane Krajova u susednoj Rumuniji, a u ovoj drugoj je poznat kao IAR-93 Vultur.
Orao je projektovan ili kao jednosedna verzija za glavni napad ili kao dvosedna verzija sposobna za borbu, pri čemu je ova druga prvenstveno bila namenjena za napredne zadatke letačke obuke i obuke rukovanja oružjem. Razvijen je kao zajednički jugoslovensko-rumunski projekat, poznat kao JuRom, tokom 1970-ih. Rane ambicije za proizvodnju nadzvučnog lovca su uništene zbog nevoljnosti Velike Britanije da dozvoli licencnu proizvodnju željenog motora u Istočnoj Evropi. Dalje poteškoće sa ugradnjom naknadnog goriva na stariji Rols-Rojs Vajper takođe su ometale razvoj i performanse aviona u ranoj proizvodnji.
Prvi put je poleteo tokom novembra 1974. godine, a rezultirajući avion je opremio vazduhoplovne snage Rumunije i Jugoslavije, kao i nekoliko država naslednica Jugoslavije. Dana 22. novembra 1984. godine, Orao je postao prvi avion jugoslovenske dizajna koji je premašio brzinu od 1 Maha, iako je to postignuto u plitkom piriniranju. Tokom 1990-ih, ovaj tip je učestvovao u akcijama tokom jugoslovenskih ratova, obično leteći u misijama kopnenih napada u Hrvatskoj, Bosni i Hercegovini i na Kosovu. Od jula 2019. godine, Srpsko ratno vazduhoplovstvo i protivvazduhoplovna odbrana bili su jedini entitet koji je još uvek koristio ovaj tip.
Varijante:
IJ-22 Orao 1
INJ-22 Orao 1
INJ-22M Orao 1
J-22A Orao 1
J-22B Orao 2
NJ-22 Orao
J-22M1A Orao
Izvor WIKIPEDIA: https://en.wikipedia.org/wiki/Soko_J-22_Orao
Reviews
There are no reviews yet.